مهدکودک پاپیون
کاردستی کودک

یکی از فعالیت های مهم کودکان در محیط مهد کودک و خانه کاردستی است. بهتر است به جای واژه «کاردستی» عبارت «ساخت و ساز» را به کار ببریم. کاردستی کودکان، اهداف ساخت کاردستی و باید ها و نباید های آن موضوع بحث ما در این مقاله از مجموعه مقالات وبسایت مهد کودک پاپیون است.

کودکان نیز هرچه بیشتر با مواد و ابزار، کار و به اصطلاح دست ورزی کنند تواناتر می شوند و هماهنگی و قدرت عضلات کوچکشان بیشتر می شود.

کودک مدام در محیط اطراف خود کنجکاوی می کند. او با لمس کردن مواد، برجستگی و فرورفتگی، زبری و نرمی، سبکی و سنگینی، شکل پذیری و شکل ناپذیری، و سایر ویژگی ها مانند لوله شدن، خم شدن، تا شدن، خرد شدن و پهن شدن آن ها را کشف می کند. سپس برای خلق اثر به ساخت و ساز می پردازد. حجم سازی یکی از فعالیت های جذاب برای کودکان است. می توان با ابزارهای ساده و در دسترس، شرایط دست ورزی با مواد را برای کودکان فراهم کرد تا «ساختن» را تجربه کنند و مهارت ها و توانایی شان بیشتر شود.

 هریک از مواد و ابزار یک حجم است و برای کودک معنایی دارد. حجم شکلی سه بعدی است که می توان از زوایای مختلف به آن نگاه کرد و اشکال گوناگونی در آن یافت. اگر نقاشی را زبان بیان کودکان بدانیم، حجم نوعی نقاشی در فضاست. زمانی که کودک کاغذ را مچاله می کند، یک حجم می سازد. به آن نگاه می کند و فضاهای پر و خالی اش را کشف می کند. حجم سازی و نقاشی رابطه تنگاتنگی دارند.

 

یادگیری یعنی ایجاد تغییر نسبتا پایدار در رفتار که حاصل تجربه و کسب مهارت های متنوع، اطلاعات، عادت های مختلف و فراگیری راه های گوناگون حل مسئله است. برای آگاهی از میزان یادگیری کودک به شما مطالعه مقاله یادگیری کودک را پیشنهاد می کنیم.

 

یادگیری کودک

 

اهداف کاردستی کودکان

خلاقیت کودک با گذر زمان و رشد همه جانبه او، افزایش می یابد. کودک کشف می کند که می تواند اندیشه و احساسش را با مواد در دسترس خود بیان کند. توانایی کودک در بیان احساسات و افکار خود با تسلط تدریجی او بر کار با مواد افزایش می یابد که خود نشانه ای از رشد خلاقیت اوست. هرچه کودک روش های متنوع تری را برای ساخت و ساز امتحان کند، قدرت ابداع و خلاقیت او بیشتر پرورش می یابد.

کودک ماده اولیه ای را در دست می گیرد، آن را لمس می کند، به آن نگاه می کند، آن را می بوید و با آن شکلی می سازد. سپس شکلی را که ساخته مشاهده می کند و گاهی آن را تغییر می دهد و شکل دیگری می سازد. بعضی اوقات این کار را بارها و بارها تکرار می کند. هنگامی که کودک با حجم سروکار دارد، همه حواس خود را به کار می گیرد. کودک سعی می کند، با کف دست و انگشتان خود، شی یا حجمی را آنگونه که در ذهن تجسم کرده است بسازد. او با دقت به آنچه در دستش شکل می گیرد نگاه می کند. این کار به هماهنگی اندام های کودک منجر می شود که زمینه ساز رشد او در زمینه های دیگر نیز هست. هرقدر هماهنگی در کودک تقویت شود، توانایی او در زمینه های گوناگون بیشتر خواهد شد و کودک رضایت بیشتری خواهد داشت.

کودک با انواع ابزار و کاربرد آن ها آشنا می شود. او می تواند مواد را به شکل دلخواه در آورد و از این طریق، عواطف و احساسات خود را آزادانه بیان کند و شادی و لذت را نیز تجربه کند. همچنین می تواند درباره آنچه ساخته حرف بزند و احساسش را در طی روند ساخت بیان کند. او ضمن کار با مواد یاد می گیرد سرهم کند، ارتباط دهد، وصل کند، بچسباند یا جدا کند. او مفهوم ساختن و واژه های مربوط به آن را به طور تجربی فرا می گیرد.

کشف و تجربه مهم دیگر کودک در جریان ساخت و ساز، تجسم فضایی اشکال است که در رشد ذهنی او تأثیر بسزایی دارد. او از همین طریق با مفاهیمی مانند تعادل و تناسب نیز آشنا می شود. هنگامی که می خواهد حجم ایستاده ای را بسازد، تعادل را به طور عملی و تجربی کشف می کند و با این تلاش، به نسبت ها هم توجه می کند.

هنگامی که کودک اثری به وجود می آورد، به مفید بودن و، مهم تر از آن، توانا بودن خود بیشتر پی می برد و قدرت بیشتری برای ابراز وجود پیدا می کند. در فعالیت ساخت و ساز، کودک از دو جنبه جسمی و فکری انرژی مصرف می کند و پس از آن احساس آرامش می کند. کودک سالم شاداب و پرتحرک است و نیاز به فعالیت های پرتحرک و متنوع دارد. زمان تمرکز کودک بسیار کوتاه و بسته به سن او متغیر است.

 

 اهداف کاردستی کودکان

 

اصول ساخت کاردستی با کودکان

کودکان مشاهده می کنند، تمرین و تکرار و پرسش می کنند و شکلی می سازند. برخورد مربیان مهد کودک و والدین باید به گونه ای باشد که کودک ویژگی ها و خصوصیات خود را آزادانه در کارش نمایان سازد. الگو دادن به کودک او را وا می دارد تا شیوه بیان خود را به کار نگیرد و از دیگران تقلید کند؛ بعد از مدتی هم به الگوها و مدل های آماده عادت می کند، و این باعث می شود که خلاقیت کودک از بین برود.

گاه کودک، در شکل دادن به مواد، از آنچه درست می کند رضایت ندارد. لازم است به کودک فرصت داده شود تا آزادانه با مواد کار کند و با خاصیت های آن ها بیشتر آشنا شود. او می تواند بارها تغییر دهد و دوباره بسازد.

باید به تفاوت های فردی کودکان همسن توجه کرد. یک کودک وقتی گل را در دست می گیرد، با علاقه آن را ورز می دهد و لوله می کند. اما کودکی دیگر از اینکه به گل دست بزند و گل به ناخن ها و دست هایش بچسبد احساس خوبی ندارد. بهتر است هیچ گونه مقایسه ای بین کودکان صورت نگیرد.

کودک نیاز دارد ابزارها و کاربرد آن ها را مشاهده و امتحان کند. از زمانی که ماده را در دست می گیرد و در آن تغییراتی ایجاد می کند، خود و توانایی های خود را می آزماید. او اشتباه می کند، خراب می کند، مشاهده می کند، تجربه می کند، کشف می کند و یاد می گیرد. گاهی آنچه کودک می سازد، با آنچه ما دوست داریم بسازد متفاوت است. مهم نتیجه کار نیست بلکه روندی است که کودک در طی آن به ساخت و ساز مشغول بوده است.

پس از ساخت و ساز، با کودکان درباره کارشان گفت وگو کنید؛ مثلا بپرسید: چه چیزی ساختی؟ با چه موادی کار کردی؟ کار کردن با کدام ماده برایت جالب بود؟ از کار کردن با کدام یکی احساس خوبی نداشتی؟ از کار کردن با کدام ابزار خوشت می آید؟ به ساختن شکل های دیگری فکر میکنی؟ کدام قسمت کار را دوست داشتی؟

کودکان را به جمع آوری انواع اشیای دورریختنی مانند بطری و جعبه و انواع مواد طبیعی مثل سنگ، شاخه، پر و دانه تشویق کنید تا همیشه مجموعه ای از مواد را در دسترس خود داشته باشند و از آنها برای ساخت و ساز الهام بگیرند. نمونه کارهای کودکان را در جای مناسبی نگهداری کنید تا با دیدن آن ها احساس ارزشمندی کودک افزایش پیدا کند.

کودکان را به جمع آوری انواع اشیای دورریختنی مانند بطری و جعبه و انواع مواد طبیعی مثل سنگ، شاخه، پر و دانه تشویق کنید تا همیشه مجموعه ای از مواد را در دسترس خود داشته باشند و از آنها برای ساخت و ساز الهام بگیرند. نمونه کارهای کودکان را در جای مناسبی نگهداری کنید و آنها را در یک نمایشگاه ارائه دهید.

رشد و تحول کودک در دوران خردسالی، که از مهم ترین سال های زندگی به شمار می رود، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. توجه به نیاز های کودکان برای رشد بهتر در این سال های حساس، ضرورت دارد. با مطالعه مقاله رشد و تحول کودک می توانید اطلاعات بیشتری در این زمینه کسب کنید.

 

رشد و تحول کودک

 

مراحل رشد کودک در ساخت  کاردستی

کودک تمایل دارد فضای اطراف خود را کشف کند. او دست ها و پاهای خود را به بالا و پایین و چپ و راست حرکت می دهد و با فضای اطراف خود بازی می کند. کم کم به حرکات خود مسلط می شود و اشیا را در دست می گیرد و باز حرکت آنها را در فضا مشاهده می کند. به اجسام ضربه می زند و در تمامی حالات فضای اطراف خود را مشاهده می کند.

در حقیقت، از طریق اشیا و فضای پر و خالی، با جهان پیرامون خود ارتباط برقرار می کند. زمانی که می دود و می چرخد، فضا را تغییر می دهد و از این کشف لذت می برد.

این موارد همه نشانه کنجکاوی کودک و علاقه او به شناخت محیط و فضای اطرافش است. برای کودکی که به دلایلی به نقاشی علاقه ندارد، کار با اشیای واقعی قدرت تشخیص و استفاده از اشیایی را که دنیای پیرامونش را تشکیل می دهند در او افزایش می دهد.

کودکان ۲ و ۳ ساله خمیربازی را دوست دارند. بارها یک تکه خمیر را در مقابل خود قرار می دهند و آن را له می کنند. تکه خمیر دیگری به آن می افزایند و باز آن را له می کنند. کودکان از طریق لامسه است که قوی ترین ادراک خود را در ساخت حجم کسب می کنند و رشد می دهند.

آن ها با چسباندن اشیا به یکدیگر شروع به ساخت و ساز می کنند. کاغذ را قیچی می کنند و از این کار لذت می برند. کاغذ را تکه تکه می کنند زیرا از تغییر دادن شکل اولیه کاغذ احساس قدرت می کنند. کودکان ۴ ساله اشیای مشخص تری می سازند. درست کردن و اضافه کردن را به خراب کردن و دوباره ساختن ترجیح می دهند. بیشتر انتخاب می کنند. از درست کردن و ساختن لذت می برند. اما هنوز مهارت لازم را در به کارگیری ابزار و مواد به دست نیاورده اند.

کودکان ۵ و ۶ ساله تمرکز بیشتری دارند و شکل های پیچیده تری می سازند. آن ها مایل هستند شی بخصوصی خلق کنند، با اطمینان و مهارت بیشتری از ابزار استفاده می کنند و به راه های ارتباط دادن، وصل کردن، چیدن و شکل دادن به مواد فکر می کنند.

کودکان در جریان ساخت کاردستی، مهارت های جدید کسب می کنند و با استفاده از ابزارهای جدید و متنوع توانایی های خود را گسترش می دهند. این مهارت ها و توانایی ها الگوهای ذهنی آنان را کامل تر می کنند.

مراحل رشد کودک در ساخت  کاردستی 

شرایط مناسب ساخت کاردستی

ساختن کاردستی همانند سایر فعالیت های کودکان نیاز به رعایت اصول و شرایطی در محیط مهد کودک و منزل دارد که در به بیان آن ها خواهیم پرداخت:

  • کودک در مهد کودک باید احساس آرامش و امنیت کند تا بتواند به راحتی با مواد کار کند و کاردستی بسازد.
  • استفاده از لباس کار به کودک احساس راحتی بیشتری می دهد.
  • در گوشه کلاس ظرف هایی حاوی انواع مواد مثل نخ، دکمه، پر، سنگ، پارچه و ... قرار دهید.
  • زمین یا میز کار را با روزنامه بپوشانید تا شما و کودک نگران آلودگی محیط نشوید.
  • نور محیط کافی باشد.
  • ابزار های مختلف را در جعبه ای در معرض دید کودکان قرار دهید.

محیط یادگیری کودک را شاید بتوان مهم ترین عامل در امر یادگیری کودک دانست. ما در مقاله محیط یادگیری کودک به بیان ویژگی های یک مهد کودک خوب برای کودکان پرداخته ایم.

 

محیط یادگیری کودک



مهدکودک پاپیون
مهد کودک و پیش دبستانی تخصصی دو زبانه
شماره تماس:
88368400
88079672
88361126
آدرس:
شهرک غرب - خیابان ایران زمین
خیابان گلستان جنوبی - پلاک 20
شبکه های اجتماعی:
کلیه حقوق این وب سایت محفوظ و متعلق به مهد کودک پاپیون میباشد.
[ طراحی وب سایت و سئو | امپریال برند]